بسم الله الرحمن الرحیم
سوم خرداد مصادف با فتح خرمشهر است و آزاد سازی خرمشهر را به حق می توان نقطه ی عطفی تاریخی در تاریخ جنگ و جمهوری اسلامی به شمار آورد. روزی که عموم ملت ایران را واداشت که سومین جشن بزرگ ملی خود را برگذار نماید دو جشن قبلی پس از فرار شاه و پیروزی انقلاب برگذار شده بود .شاید اکنون که سالها از آن واقعه گذشته است ، زنگار فراموشی این حماسه ی ملی را از درخشش انداخته باشد و چیزی زیادی از شکوه و عظمت آن در خاطره ها باقی نمانده باشد. در چنین شرایطی چگونه می توان انتظار داشت که نسل جوانِ فعلی که شاهد این حماسه و رشادت ملی نبوده است از کمّ و کیف آن با اطلاع باشد؟ و آنگاه توقع ارج نهادن به رشادتهای پدران و برادران بزرگترشان نیز در پی این بی اطلاعی توقع بجایی نیست.
پس از عملیات فتح المبین که به آزاد سازی بخش وسیعی از مناطق اشغالی جنوب کشورمان منجر شد، عملیات بیت المقدس در فاصله ی یک ماه طرح و به مرحله ی اجرا گذاشته شد . عراق آن روز به خاطر کمکهای مالی کشورهای عرب همسایه و پشتیبانی نظامی و لجستیکی قدرتهای بزرگ مثل امریکا شوروی فرانسه انگلیس و آلمان حتا با برخورداری از کمک اسرائیل ماشین جنگی ِ قدرتمندی تدارک دیده بود که از حمایت بین المللی برخوردار بود ، تبلیغات منفی علیه ایران افکار عمومی جهان را بر علیه ایران شورانده بود و این موضوع در تحرکات دیپلماتها در عرصه دیپلماتیک به وضوح دیده می شد . به طوری که سازمان های بین المللی مثل سازمان ملل و غیر متعهدها و سازمان کنفرانس اسلامی تحت فشار قدرتهای حاکم خواهان خاتمه دادن به جنگ بی آنکه حتا به شناسایی متجاوز منجر شود بودند و فشارهای بی امانی را به جمهوری اسلامی وارد می کردند و شواهد و قرائن ( که اکنون کاملا تایید شده است) نشان میداد که نیروهای دشمن از نقشه ی آرایش نیروهای ایرانی مستقر در مناطق عملیاتی به وسیله ی عکسبرداری هواپیماهای ای واکس مستقر در عربستان را در اختیار می گرفتند. قدرتهای فرامنطقه ای از یک سو نیروهای مدافع جمهوری اسلامی ایران را با اعمال انواع تحریمهای مالی و تسلیحاتی در مضیقه قرار داده بودند و از سوی دیگر میلیاردها دلار کمک نظامی به عراق می نمودند و تمام مایحتاج نظامی او را تامین می نمودند . استحکامات ایجاد شده در منطقه ی عملیاتی اطراف خرمشهر که آن روزها به خونین شهر مشهور بود، از سوی دشمن بعثی طی یک سال و نیم اشغال این مناطق این نقطه را به دژ نفوذ ناپذیر تبدیل کرده بود .این وضعیت سپاه دشمن را چنان غرّه کرده بود که صدام حسین و ماشین جنگی او را به رجز خوانی علنی در تلویزیون عراق سوق می داد. او در یک نطق تلویزیونی در حالی که خود را از هجوم قریب الوقوع نیروهای ایران مطلع و آگاه نشان می داد ،گفت: اگر نیروهای ایرانی بتوانند بندر محمرّه ( نام عربی گذاشته شده بر روی خرمشهر) را از نیروهای عراقی بگیرند ما کلید شهر بصره را به آنها خواهیم داد! ( با تصرف خرمشهر راه برای تصرف بصره خود به خود باز می شد و احتیاجی به کلید اهدایی صدام نبود)
نگاهی بر تجهیزات و ادوات و نیروهای عر اقی مستقر در منطقه عملیاتی و مقایسه ی این نیروها با نیروی تک کننده ی ایرانی که عمدتاَ به قوای پیاده متکی بود نشان می داد که بر مبنای معادلات نظامی ، چنین نیرویی هرگز قادر به بازپس گیری خرمشهر نخواهد شد
استعداد نیروی دشمن در منطقه:
لشکر 3 زرهی شامل تیپ های 12 زرهی ، 6 زرهی ، 8 مکانیزه و 53 زرهی
لشکر 5 مکانیزه شامل تیپ های 26 زرهی ، 15 مکانیزه ، 20 مکانیزه و 55 زرهی
لشکر 6 زرهی ( که برای استقرار دائمی در خاک ایران شهرکی ساخته بود) شامل تیپهای 16 زرهی ، 30 زرهی و 25 مکانیزه
لشکر 7 پیاده شامل 19 پیاده و 39 پیاده
لشکر 9 زرهی شامل تیپ های 17 زرهی و 24 مکانیزه
لشکر 11 پیاده شامل تیپ های 44 ، 48 ، 49، 45، 13 و 22 پیاده زیر امرش قرار داشتند
لشکر 12 زرهی شامل تیپ های 37 زرهی و 26 مکانیزه
بعلاوه ی لشکرهای 2و 4 و 8 در غرب شط العرب مستقر بودند
همچنین تیپ های مستقلی نیز در منطقه استقرار داشتند که از آن جمله اند: تیپ 10 و 419 و 501 و 601 و 602 و 605 و 606 زرهی – تیپ های پیاده ی مستقل : تیپ 90 و109و 238 و 409 و 416 و 417 پیاده وتیپ های 9 و 10 و 20 گارد مرزی به همراه تیپ های 31 و 32 و 33 نیروی مخصوص. همچنین 30 گروهان کماندو و 10 قاطع جیش الشعبی ( هر قاطع 550 نفر) گردان تانک مستقل سیف سعد و گردان شناسایی حنین و گردان شناسایی صلاح الدین و گردان شناسایی حطین
مجموعه ی این نیروها شامل 36000 نفر نیروی پیاده و 41 گردان تانک شامل 1345 دستگاه تانک و 38 گردان مکانیزه که حدود 1330 دستگاه نفر بر داشته اند
هواپیماهایی که دشمن به وسیله ی آنها مناطق عملیاتی را بمباران می کرد از نظر سقوط هواپیماهای دشمن در طول جنگ تا آن زمان بی سابقه بوده است به همه ی اینها حجم وسیع آتشباری توپخانه ها و خمپاره اندازهای دشمن را اضافه کنید!
در خاطرات یکی از رزمندگان آمده است : "شرایط آنقدر سخت بود که زیر فشار دشمن اگر زمین دهان باز می کرد بچه ها در آن فرو می رفتند ولی هیچ کس به فکر عقب نشینی نبود".
48 ساعت جنگ بی امان ابتدای عملیات منجر به زدن خاکریز و استقرار پشت خطوط اولیه ی دشمن گردید . تجربه نشان داده بود هر گاه نیروی مردمی و مومن ایران در صورت مستقر شدن پشت خاکریز به نیرویی شکست ناپذیر بدل می گشت و اینجا نیز چنین شد. این عملیات که مرحله ی اول آن در 10/2 آغاز شده بود بیست روز ادامه پیدا کرد در خلال این بیست روز دو عملیات مرحله دوم و سوم ناموفق انجام شد که علت عدم موفقیت وجود پاتکهای سنگین نیروهای دشمن بود و باعث شد که مراحل دوم و سوم راه به جایی نبرد. تا اینکه این مراحل مجددا اجرا شد ، مرحله ی سوم و پایانی عملیات در 1/3 ساعت 21:30 شروع و طی آن دشمن مجبور به تخلیه ی استحکامات و انفجار و تخریب این مواضع شد و به شهر خرمشهر عقب نشست و نهایتاً در دوم خرداد مرحله ی چهارم و پایانی عملیات بیت المقدس با حمله به شهر خرمشهر و به منظور متلاشی نمودن نیروها و ادوات دشمن و بازپس گیری خرمشهر آغاز شد و پیروزی با سرعت به دست امد . چنان پیروزی برق آسا بود که با وجود اینکه در سراسر کشورمان در تاریخ سوم خرداد مردم جشن ملی گرفته و با شادی و پایکوبی ، به پخش گل و شیرینی مشغول شدند. اما دنیا که از این پیروزی بهت زده شده بود از طریق تمام رسانه های خود تا چندین روز متوالی از پذیرش خبر و نقل این پیروزی در خبرگزاری هایش امتناع می کرد و با استناد به اطلاعیه های ارتش عراق خبر باز پس گیری خرمشهر را مکرراً تکذیب می نمود.
به دلیل پرهیز از طولانی شدن مطلب ازذکر آمار دقیق آسیب های وارده به واحدهای نظامی دشمن اعم از لشکرها و تیپ های مستقل خوداری می کنم و فکر می کنم تنها ذکر آمار 19000 اسیر و 16000 تا 16500 کشته و زخمی دشمن به اندازه ی کافی گواه صادقی است بر کار سترگی که ملت ما تنها با اتکا به نیروی خود و توکل به خدای قادر مطلق رقم زد و آنگاه به برپایی جشن پیروزی به صورت خودجوش و سراسری مبادرت کرد.
کار عظیم رزمندگان آن روز موجب حیرت و تعجب کارشناسان نظامی دنیا قرار گرفت و نیروهای خودی نیز وقتی حجم وسیع اسرا و نابودی ادوات و تجهیزات جنگی ارتش عراق را دیدند باورشان نمی شد که با قوای اندک خود توانسته باشند چنین پیروزی سترگی را رقم بزنند و اینجا بود که امام خمینی به منظور تنبه دادن آنها و جلوگیری از غرور که آفت بزرگی است با گفتن : "خرمشهر را خدا آزاد کرد " توانست آنها را هم از حیرت رها سازد و هم دلیل اصلی پیروزی را تبیین و معرّفی کند.
با خودم می اندیشیدم ، اگر جنگ دیگری خدای ناکرده به ایران ما تحمیل شود ، آیا می توان چنین نیروی با ایمان و اعتقادی را در جبهه ی فرضی پیدا کرد؟. من که شک دارم. شاید گفته شود جنگ امروز جنگ تکنولوژی و سلاح است و نیازی به اعزام و گسیل کردن نیروهای پیاده مثل آن روز نیست . البته این حرف درستی است اما من روزهایی را شاهد بوده ام که مردم ما قواعد به رسمیت شناخته شده ی دنیا را با همبستگی ملی و ایمان خود به سخره گرفته است، آن روز نیز قاعده ی جنگ مثل امروز بود اما رزمندگان با ایمان ما تمام قواعد جنگ را به هم ریختند و فاکتوری به نام بسیج را برای جهانیان به نمایش گذاشتند.
شهدا را یاد کنیم و برای شادی روح آنها و علو درجات ایشان دعا کنیم و این کمترین کاری است که ما امروز می توانیم انجام دهیم
نقشه و آمار و ارقام ادوات و نفرات دشمن و تعداد تلفات دشمن از کتاب "گذری بر دوسال جنگ" مننتشر شده در دومین سالگرد دفاع مقدس از سوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نقل گردید
